Kłopotliwe jest zwłaszcza obliczenie należnego podatku przez osoby, które nabyły akcje w nietypowy sposób. Chodzi m.in. o spadkobierców, osoby obdarowane akcjami, inwestorów, którzy kupili je na kredyt. Jak mają obliczyć koszty, a w związku z tym należny podatek? Problem dotyczy sporej liczby osób w naszym regionie, posiadających m.in. liczne akcje pracowników dawnego Banku Śląskiego i ich spadkobierców, posiadaczy papierów Stalexportu czy Telekomunikacji Polskiej SA. Stali się inwestorami giełdowymi przed laty – jako pracownicy obdarowani akcjami swojej firmy. Ich spadkobiercy, jeśli w ubiegłym roku sprzedali walory, muszą teraz oznajmić to fiskusowi. Sęk w tym, że nie wiedzą, ile mu się należy – wszak już raz płacili podatek od spadku, darowizny czy umowy kupna-sprzedaży akcji. Czy te same pieniądze muszą być ponownie opodatkowane? Z informacji DZ wynika, że takie właśnie jest prawo.
Podstawą do obliczeń powinna być wysyłana przez biura maklerskie „Informacja o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych”. Otrzymujemy je w ostatnich dniach. Jak informuje największy w kraju BDM PKO PB – wysłał ponad 300 tysięcy takich informacji.
Ponieważ maklerzy nie mają wiedzy, jakie koszty związane z nabyciem akcji poniósł inwestor, w odpowiedniej rubryce wpisują tylko znane sobie – jakim była np. opłata za prowadzenie rachunku. To jednak nie wszystko. W przypadku spadkobierców pewne jest, że kosztem jest podatek od spadku. Co wówczas zrobić? Fiskus ma na to precyzyjną odpowiedź. Warto zasięgnąć u niego wiedzy, by nie popaść w kłopoty z tytułu źle naliczonego lub w ogóle nie odprowadzonego podatku.
Warto wiedzieć
Grazyna Piechota, rzecznik prasowy Izby Skarbowej w Katowicach: Podatkowi od zysków kapitałowych podlegają dochody ze sprzedaży papierów wartościowych (np. akcji, obligacji, bonów skarbowych), instrumentów finansowych (np. opcji, warrantów, kontraktów terminowych) oraz udziałów w spółkach mających osobowość prawną. Dochód stanowi różnicę między ceną sprzedaży a nabycia papierów pomniejszona o koszty transakcji. Ponieważ wystawca PIT-8C nie zna wszystkich kosztów jakie podatnik poniósł, w tym kosztów zaciągnięcia kredytu na zakup akcji, nie będą one ujęte w informacji PIT-8C. Podatnik ma jednak prawo wykazać wszystkie poniesione koszty w zeznaniu PIT-38 w pozycji koszty uzyskania przychodów. Musi jednak pamiętać o tym, aby posiadać dokumenty potwierdzające poniesienie wydatków i w razie kontroli przedłożyć je w urzędzie skarbowym. Chodzi tutaj m. in o dowody ponoszenia wydatków na opłaty związane z kredytem, jakie otrzymujemy z banku, w którym kredyt zaciągnięto.
Pouczający przykład W 1997 roku Jan Kowalski nabył w spadku 560 akcji pracowniczych Telekomunikacji Polskiej SA, każda warta 3 złote. Zapłacił od nich podatek, ulokował je w biurze maklerskim, a w 2004 roku sprzedał. Przychód wyniósł 7.878 złotych, koszt jego uzyskania to nie tylko 99,78 zł wykazane przez biuro maklerskie, ale też koszt podatku od spadku (niespełna 40 zł). Powinien go odjąć od przychodu. Tak obliczony dochód w wysokości 7.745 złotych jest do opodatkowania. Trzeba od niego zapłacić do końca kwietnia niemal 1.500 złotych podatku.
Teresa Grandys, zastępca naczelnika I Urzędu Skarbowego w Katowicach: Załóżmy, że dana osoba w postępowaniu sądowym nabyła prawo do spadku, w skład którego wchodziły akcje określonej wartości. Urząd skarbowy, dokonując rozliczenia spadkobiercy, wymierzył podatek od spadku, naliczając go m.in. od wartości akcji. Sprzedając je w ubiegłym roku ktoś, kto był ich posiadaczem, uzyskał określoną kwotę przychodu. Opodatkowaniu podatkiem od osób fizycznych podlega dochód ze sprzedaży. Należy mieć przy tym na uwadze przepis artykułu 21 ustęp 1 pkt. 105 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który stanowi, że „wolny od podatku jest dochód uzyskany ze zbycia akcji (udziałów) otrzymanych w drodze spadku albo darowizny w części odpowiadającej kwocie zapłaconego podatku od spadku i darowizn”. Jeśli więc spadkobierca dokonał zbycia akcji poprzez biuro maklerskie, to otrzymał stamtąd PIT-8C, w którym wykazano m.in. przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych. Pomniejsza się go (przed wpisaniem do odpowiedniej pozycji w PIT-38) o podatek zapłacony tytułem spadku w postaci akcji. Musimy to zrobić sami, bo biuro maklerskie nie miało przecież wiedzy, jaki podatek zapłaciliśmy. Przychód pomniejszają także koszty obsługi rachunku prowadzonego przez biuro maklerskie. Tak obliczony przychód stanowi podstawę do obliczenia 19-procentowego podatku.
Dziennik Zachodni
Beata Sypuła
Źródło:
