Niemcy kochają piwa. Świadczą o tym chociażby poświęcone im liczne festyny, w tym słynny bawarski Oktoberfest, jak również wielka liczba warzelni.
BOCK (koźlak)
Jest to wyjątkowe ciemne piwo dolnej fermentacji, warzone najczęściej z ciemnego słodu jęczmiennego przede wszystkim w Monachium. Nazwa pochodzi od miasta Einbeck, w Dolnej Saksonii, miejsca swojego pochodzenia. Piwo to warzone jest sezonowo i przeznaczone jest do konsumpcji w maju, jesienią i na Boże Narodzenie. Charakteryzuje się ponadto długą fermentacją i leżakowaniem. Barwa tego piwa mieni się od jasnego mahoniu po głęboki brąz. W smaku czujemy jego przyjemny, słodowy charakter z końcówką lekko słodkiego karmelu i prażonego słodu, a także zrównoważoną i nikłą nutką chmielowej goryczki. Poza tym tradycjny bock jest mocnym piwem o zawartości ekstraktu na poziomie 16-18% wag. I zawartości alkoholu 6-7,5% objętości piwa.
Poza tradycyjnym koźlakiem, wyróżnia się kilka jego odmian:
Heller bock (koźlak jasny) - piwo rozgrzewające, warzone na jesienne chłody. Barwa od złotej do jasnomiedzianej. Zawartość ekstraktu: 16-18% wag., alkoholu: 6-7,5% obj.
Maibock (koźlak majowy) - odmiana niewiele różniąca się od heller bocka, ale warzona jest wyłącznie w maju. Zawartość ekstraktu: 16-18% wag., alkoholu: 6-7,5% obj.
Weizenbock (koźlak pszeniczny) - piwo ciemnej barwy warzone z 30-60% udziałem słodu pszenicznego. Przez wiele browarów przygotowywane jako specjał świąteczny na Boże Narodzenie.
Eisbock (koźlak lodowy) - gotowe piwo bock zamrożone do pojawienia się kryształów lodu. Po usunięciu lodu wzrasta zawartość alkoholu i pozostałych składników. Zawartość ekstraktu: 16,5-25% wag., alkoholu: 10-15% obj.
DOPPELBOCK (koźlak dubeltowy, podwójny)
Nieco silniejszy i ciemniejszy od Bocka tradycyjnego. Jest specjalnością bawarskich browarów. Jako pierwsi warzyli go w XVII wieku pewni paulini, którzy postanowili przyjmować pożywienie wyłącznie w płynie. Mnisi potrzebowali czegoś wyjątkowo treściwego i czymś takim był dla nich Koźlak dubeltowy, otrzymywany z podwójnej ilości słodu. Zawartość ekstraktu zwykle jest większa niż 18%, zaś alkoholu nierzadko sięga 10% objętości piwa. Obecnie piwo warzone jest wyłącznie w Monachium. Charakteryzuje się w większości bardzo ciemnym kolorem i mocnym, słodowym smakiem z goryczką i wyczuwalną siłą alkoholu, sięgającego nawet 12%. Często piwo to spożywa się do deserów, ale jest także doskonałe w połączeniu z cielęciną, gulaszem i pozostałymi mięsnymi potrawami, których odmawiali sobie paulini.
WEISSBIER - WEIZENBIER (białe piwo)
Jest to klasyczne jasne, prawdziwie „białe” piwo pszeniczne, najbardziej bawarskie ze wszystkich piw. Piwo pszeniczne zawsze było produktem ekskluzywnym, kiedyś ze względu na trudności z zaopatrzeniem w pszenicę, a dziś bo ich produkcja trwa długo i jest bardzo pracochłonna. Niecałe 500 lat temu, w roku 1516, Wilhelm IV, ustanawiając Prawo Czystości, nakazujące warzenie piwa ze ściśle określonych składników (słód jęczmienny, chmiel, woda), wykluczył z nich pszenicę. Księciu chodziło prawdopodobnie o zatrzymanie deficytowego ziarna dla piekarzy, jednak swoją decyzję argumentował, jakby wypił za dużo: "Piwo pszeniczne jest zbędnym napojem, który ani nie żywi, ani nie daje siły i mocy, lecz tylko pobudza do picia"... Na szczęście co bardziej zapobiegliwi, jak panowie von Degenberg ze Schwarzach, wymogli na Wilhelmie respektowanie starych przywilejów i wciąż warzyli sobie pszeniczne specjały w najlepsze. W ten oto sposób wiedza na temat weizenbier nie umarła. W następnych stuleciach kolejne browary zlokalizowane poza zasięgiem Reinheitsgebot uruchamiały własną produkcję na bazie słodu pszenicznego. Czasem specjalizowały się w tym całe miasta - jak Bydgoszcz, gdzie do XVII w. nie warzono żadnego innego piwa.
Klasyczne niemieckie Weissbier charakteryzuje się przeważnie mętnym, złoto-białym odcieniem z bardzo obfitą pianą. W zależności od słodu i rodzaju użytych drożdży, w smaku czujemy banany, goździki, lekkie nuty cynamonu, cytryny, gałkę muszkatołową i wanilię. Jest lekkie, lekko kwaskowate i lekko chmielone, dlatego trudno wyczuć przy nim jakąś goryczkę. Występuje w dwóch wersjach: mętnej, niefiltrowanej i filtrowanej, czyli krystalicznie czystej.
Naturalnie niefiltrowane Hefe-Weizen – czyli pszeniczne piwo drożdżowe, charakteryzują się jasnożółtą, mętną barwą i wysoką, puszystą pianą. Smak jest bardzo świeży i orzeźwiający, pełny i jednocześnie zrównoważony. Wyczuwalne są zarówno owoce, jak i delikatna, ale cierpka chmielowa nutka. Serwowane mocne schłodzone 6-8 st. C pasuje do wielu potraw i szczególnie lubiane jest latem.
Filtrowane piwo pszeniczne, Kristallweizen, jest klarowne, perliste i mieni się barwą od jasnosłomkowej do ciemnożółtej. Warzy je większość dużych browarów, choć nie jest to piwo o takiej popularności jak pszeniczne piwo niefiltrowane.
PILSNER
Pliznera jako pierwsi warzyli Czesi, którzy w pierwszej połowie XIX wieku byli tak bardzo niezadowoleni z jakości krajowego piwa, że wyrzucali całe baryłki tego trunku. Mieszkańcy miasta Plzen (niem. Pilsen) postanowili zrobić coś w tej sprawie i w 1839 roku otworzyli własny browar, w którym mieli zamiar warzyć piwo w stylu bawarskim. Najęli do tego celu bawarskich piwowarów, którzy przeprowadzili serię eksperymentów z udziałem dolnej fermentacji, otrzymując tym samym zupełnie nowy typ piwa. Było ono jaśniejsze, bardziej klarowne i charakteryzowało się ciekawym smakiem. Piwowar bawarski Josef Groll zaprezentował swój wynalazek 5 października 1842 roku – było to jasne piwo w stylu bawarskim, otrzymane z miękkiej wody i starannie dobranego jasnego słodu, z dodatkiem chmielu pochodzącego z okolicy Saar. Jak można się było spodziewać, pilsner odniósł niebywały sukces.
Współcześnie ocenia się, że aż 85% produkowanego piwa to lagery, mające za swój pierwowzór czesko-bawarskiego pilznera. Pilznery niemieckie są jaśniejsze i bardziej klarowne niż czeskie. Przeważnie wyczuwa się w nich mniej goryczy. Pilznery niemieckie największą popularnością cieszą się w północnych landach.
BERLINER WEISSE
Piwo „Berliner Weisse”, jak sama nazwa wskazuje, warzy się tylko w Berlinie. Najstarsza wzmianka o tym piwie pochodzi z 1642 roku. Jest to typ piwa otrzymywanego z dużej ilości słodu pszenicznego (do 75%) i dzięki górnej fermentacji. Cechami charakterystycznymi tego piwa jest śnieżnobiała piana i bardzo lekki, delikatnie cierpki smak. To ulubione piwo Berlińczyków wyróżnia się również bardzo niską, jak na niemieckie piwa, zawartością alkoholu (zaledwie 2,8% obj.). Świetny smak, który idealnie komponuje się z owocowymi syropami (zwłaszcza malinowymi), sprawia że jest to idealnie piwo na lato. Optymalna temperatura podawania to 8-10 C. Popularne jest również wykorzystywanie „berlinera” jako składnika drinków – może towarzyszyć zarówno winom musującym, jak i likierom w stylu Creme du Cassis.
ALT BIER
Nie wiadomo dokładnie, dlaczego to niemieckie piwo nazwane zostało „starym" (niem. „alt”). Prawdopodobnie dlatego, że dłużej dojrzewa, bądź, wywodząc niemieckie „alt” od łacińskiego „altus” (wysoki), ma coś wspólnego z rosnącymi drożdżami. Mówi się, że niemieckie alt bier jest odpowiedzią na angielskie ale. Oba piwa mają słodkawy słodowy smak, słaby bukiet chmielowy i ciemny kolor, wahający się między ciemnoczerwonym a całkiem brązowym. Współcześnie warzy się go najczęściej w Dolnej Nadrenii, okolicach Dusseldorfu. Brzeczkę miesza się z palonym słodem lub z dodatkiem słodu monachijskiego. Jednym z browarów produkujących alt bier jest browar Diebels z Issum – warzy się w nim ponad połowę piw tego stylu.
KÖLSCH
Piwo typu Kölsch warzy się w Kolonii prawdopodobnie już od 874 roku, choć sama nazwa tego typu piwa powstała nie wcześniej niż w 1918 roku, kiedy użyto słowa „ Kölsch” na określenie piwa warzonego przez browar Sünner. Było to piwo stanowiące przeciwwagę dla lagera, lekkie i orzeźwiające, kwaskowate i o delikatnie owocowym aromacie. Trudno się dziwić, że jeszcze przed II Wojną Światową w Kolonii istniało aż 40 browarów warzących piwo typu Kölsch. Niestety po wojnie ich liczba została zredukowana do dwóch i dzisiaj, mimo wciąż rosnącej popularności tego piwa, wynosi zaledwie 14.
Piwo Kölsch nadal warzy się za pomocą górnej fermentacji w temperaturze 15-20 C, a następnie leżakuje w niskich temperaturach. Tradycję warzelnictwa wspiera w tym wypadku prawo, podług którego od 1985 roku piwo typu Kölsch może być warzone tylko i wyłącznie w Kolonii lub najbliższej okolicy. Kölscha podaje się w małych (200 ml) szklankach i mocno schłodzone, najlepiej w temperaturze 10 C. Występuje w dwóch odmianach: klarowanej, o barwie słomkowej podobnej do czeskiego pilza i wiess, mętnej, niefiltrowanej .
